W drodze do wnętrza

Dziś postaram się odpowiedzieć na ważne pytania dotyczące snu. Wszyscy doskonale zdajemy sobie sprawę z tego, że bez niego nie jesteśmy w stanie funkcjonować. Nasz mechanizm obronny ulega osłabieniu, sami zaś odczuwamy niechęć do życia, a rutynowe czynności stają się wręcz udręką. Niedobór snu może się wiązać z poważnymi konsekwencjami, których nie powinniśmy lekceważyć.

Medycyna chińska dostrzega związek pomiędzy ogólnym samopoczuciem, a oddziaływaniem poszczególnych organów wewnętrznych. Jak już wspominałem w innych wpisach, rytm naszego dnia jest wyznaczony przez zegar biologiczny. Dzięki powszechnej wiedzy na jego temat przynajmniej teoretycznie jesteśmy w stanie prowadzić właściwy tryb życia. Wiemy, że przed południem niewskazane jest picie kawy, ponieważ serce wykazuje wówczas największą aktywność w ciągu całego dnia. Oczywiście nasz zegar może ulec „przestawieniu”, jednak zdarza się to stosunkowo rzadko. Bezsenność w medycynie chińskiej postrzegana jest jako brak równowagi pomiędzy żywiołami drewna i ognia ( dokładniej wątroby i serca ). Osoby chore, pozbawione tejże równowagi, potrzebują trochę więcej snu, niż osoby zdrowe. W przypadku, gdy nasze ciało pozostaje w harmonii, optymalna ilość to 8 godzin. 6 godzin to zdecydowanie za mało, natomiast sen przedłużający się do 9-ciu i więcej godzin może zwiększyć nawet o 30 % ryzyko narażenia się na przedwczesną śmierć. Noc jest bardzo ważna dla utrzymania wewnętrznej równowagi. Właśnie wtedy energia Qi wnika w głąb naszego organizmu, który gromadzi jej zapasy na kolejny dzień. Jeżeli nie zgromadzimy jej wystarczająco dużo, szybko odczujemy negatywne efekty w postaci zmęczenia, osłabienia, a w skrajnych przypadkach poważniejszych schorzeń. 

Bezsenność może przyjąć różne objawy. Jeżeli godzinami próbujemy zasnąć, a mimo to nam się nie udaje, oznacza to jasny sygnał, że problem tkwi w wątrobie bądź woreczku żółciowym. Ten drugi przypadek dotyczy także koszmarów sennych. Wpływ telewizji, reklam oraz doświadczanego codziennie hałasu to tylko niektóre z przyczyn. Tajemnica zasypiania znajduje się w nas samych. Brak troski o stan zdrowia i uleganie niekorzystnemu wpływowi różnych czynników może wpędzić nas w spore kłopoty. W końcu jakość snu decyduje niemal o każdym aspekcie naszego życia. Musimy być wyspani w pracy, podróży, a nawet w domu, wykonując codzienne obowiązki. Energia Qi przepływa przez nasze meridiany w regularnych odstępach czasu. Aby płynęła swobodnie, istotne jest zachowanie właściwej pozycji w czasie snu. Najlepiej jest położyć się na prawym boku z wyprostowaną prawą nogą oraz ugiętą w kolanie lewą. Lewą dłoń można podłożyć sobie pod poduszkę, prawą natomiast położyć na udzie. Mój dziadek twierdził, że wiercenie się przed snem oznacza rozkojarzenie lub zbytnie podekscytowanie oraz że nie należy kłaść się w takim stanie. Nadmiar bodźców skutecznie blokuje możliwość zapadnięcia w głęboki sen. Zalecana jest przede wszystkim medytacja, choć nie zaszkodzi także powstrzymywanie się od jedzenia w godzinach wieczornych i nocnych. Nie wspominam już o zasypianiu przed telewizorem bądź podczas czytania emocjonujących kryminałów. Na pewno tak szybko wówczas nie zaśniemy. 

Na koniec polecam wszystkim ćwiczenia Qi kung, które pomagają w zasypianiu oraz wysypianiu się. Połóż się na plecach i odpręż. Wyprostuj ramiona pod kątem prostym do ciała, uginając je w łokciach. Ustaw dłonie wnętrzem do siebie, rozstaw lekko palce. Ręce powinny być oddalone od siebie na szerokość ramion. Wyobraź sobie, że trzymasz w dłoniach wielką, miękką piłkę. Zaczniesz odczuwać magnetyczne, wzajemne przyciąganie się dłoni. W miarę nasilania się tego wrażenia, pozwól dłoniom zbliżać się do siebie i oddalać. Rozsuwając dłonie, rób wydech. Gdy dłonie się zbliżają – wciągaj powietrze do płuc. Wykonuj zamaszyste ruchy. Wprowadzą Cię one w stan odprężenia i spokoju. Po mniej więcej 10 minutach możesz zacząć odczuwać Qi między dłońmi. Połóż je mniej więcej 4 cm nad pępkiem.

Czytaj więcej

Sto procent potencjału

Współczesne społeczeństwa nie wyobrażają sobie życia bez stosowania używek. Skala spożycia alkoholu na świecie systematycznie wzrasta. Liczne kampanie społeczne mające na celu redukcję zjawiska nie znajdują zbyt wielu odbiorców. Tytoń, alkohol i inne substancje odurzające towarzyszyły nam od zawsze. Można dojść do wniosku, że skoro świat idzie do przodu, narkotyki powinny być dla nas bardziej bezpieczne. O to jednak niełatwo, biorąc pod uwagę często nielegalne źródła ich pochodzenia. Istnieją jednak mniej znane, alternatywne rozwiązania dla osób poszukujących mocnych wrażeń.

Nie od dziś wiadomo, że muzyka znacznie wpływa na nasz nastrój. Większość z nas nie wyobraża sobie bez niej życia. Niektórzy wpadają w depresję, gdy tracą do niej dostęp, inni stają się marudni i zdecydowanie zmieniają swoje nastawienie do świata. Stajemy się smutni i przygnębieni, gdy nie możemy posłuchać ulubionego kawałka. Okazuje się, że dźwięk nie tylko wpływa korzystnie na nasze samopoczucie, ale również zmienia nasze życie. Pasjonaci tematyki związanej ze świadomym śnieniem zapewne słyszeli już o pojęciu bitów binauralnych. Wyobraźmy sobie, że idziemy przez las. Lewe ucho odbiera echo powiewających liści drzew, do prawego dociera natomiast szum wartkiego strumyka. Co dzieje się, gdy dochodzą do nas dwa sinusoidalne dźwięki? Pierwsze, co przychodzi nam do głowy, to stwierdzenie, że usłyszymy je oba osobno. Nic bardziej mylnego. Z lekcji fizyki wynieśliśmy przecież, że dźwięki niewiele różniące się częstotliwością w pewnym momencie nakładają się na siebie. Dochodzi do wymiany w obrębie naszego układu słuchowego, wskutek czego słyszymy jeden dźwięk. Zjawisko postrzegania bodźców dźwiękowych w taki sposób nazywamy dudnieniami różnicowymi.

Nasz mózg jest skomplikowanym organem. Elektrochemiczna aktywność jego struktur sprawia, że produkuje fale elektromagnetyczne, które medycyna Zachodu bada różnego rodzaju urządzeniami, takimi jak EEG. Jeżeli dokonujemy modyfikacji substancji dopływających do mózgu bądź też zmieniamy jego środowisko elektromagnetyczne, jesteśmy w stanie zarządzać świadomością. Jedyne, co wystarczy zrobić, to założyć słuchawki i spróbować się odprężyć. Coraz bardziej popularne, szczególnie wśród młodych ludzi, są techniki synchronizacji półkul mózgowych w celu poprawienia jakości działania umysłu. Tzw. i-doser'y (programy służące do synchronizacji półkulowej) mają wiele zastosowań, a przed ich udostępnieniem są testowane na grupie kilkudziesięciu osób. Specjaliści twierdzą, że dzięki nim każdy może symulować u siebie uczucia oraz przyspieszać procesy uczenia się. Oferowane są różnego rodzaju nagrania, wśród których każdy zainteresowany może znaleźć coś dla siebie.

Po raz pierwszy fenomen tego typu terapii został opisany w pierwszej połowie lat 70. ubiegłego stulecia. Magazyn „Scientific American” wymienił wtedy korzyści wypływające z jej stosowania, wśród których znalazły się takie, jak m. in.:

• większa pewność siebie;
• wzrost świadomości – lepsze odbieranie bodźców z otaczającego świata;
• głęboki sen, dzięki któremu można o wiele bardziej wydajnie pracować;
• leczenie bólu, zarówno fizycznego jak i psychicznego bez konieczności stosowania leków.

Czytaj więcej

W rytmie życia

Klasyczna medycyna chińska posiada osiem gałęzi. Pierwszą z nich jest medytacja, której tajniki postaram się dzisiaj przybliżyć. Świadome spoglądanie w głąb swojego umysłu jest ważne nie tylko z punktu widzenia naszej równowagi duchowej, ale ma także praktyczne znaczenie dla naszej kreatywności.

Jak Europejczycy postrzegają medytację? Przede wszystkim patrzą na nią przez pryzmat skupienia się na jednej, konkretnej myśli w celu chwilowego relaksu i odcięcia się od codziennych stresów. Doskonałym sposobem na oderwanie się od rzeczywistości jest kontemplacja, stanowiąca punkt, wokół którego powstają różnice między poszczególnymi szkołami medytacji. Istnieją takie odłamy jak zen, w którym jej przedmiotem jest pustka. Zadaniem medytującego według zasad zen jest nieprzetrzymywanie żadnych myśli. Wszelkie uprzedzenia, jakie posiadamy wobec świata, są tylko iluzją. Próbujemy dotrzeć w głąb siebie i, podążając tą drogą, zrozumieć kierujące nami indywidualne zasady.

Medytacja może wpływać na nasz umysł na różne sposoby. Jeżeli zwrócimy ją wewnątrz siebie, być może uda nam się przekształcić pewne sfery naszej osobowości i uzyskać odpowiedzi na pytania dotyczące naszego istnienia. Osiągnięcie harmonii z samym sobą jest bardzo ważnym aspektem życia. Możemy również skierować naszą medytację na zewnątrz i poprawić w ten sposób spontaniczność lub koncentrację. Mało kto z nas potrafi żyć „tu i teraz”. Często jesteśmy skupieni na naszych pragnieniach, dążeniach oraz wielu przyziemnych sprawach, które burzą nasz wewnętrzny porządek duchowy. Niemal każda wschodnia sztuka walki wprowadza elementy medytacji do swoich praktyk. Pomaga ona osiągnąć pełną koncentrację na trenowanej technice.

Jeżeli jesteśmy wystarczająco rozciągnięci, idealna jest dla nas pozycja lotosu. Równie efektywna może być jednak zwyczajna pozycja siedząca bądź leżąca. Trudno osiągnąć wymaganą pozycję rozpoczynając praktyki medytacyjne w późnym wieku. W zależności od naszych osobistych upodobań, możemy dobrać sobie odpowiednie metody. Jedną z nich jest pełne skupienie na oddychaniu. Wyobrażamy sobie wówczas błogie uczucie spokoju, przypływające do nas wraz z każdym wdechem oraz uchodzące z nas negatywne poczucie stresu i obciążeń, gdy wydychamy powietrze. Innym sposobem jest oddanie się kontemplacji danego obiektu. Badamy go wówczas, przyglądając się jego wszelkim detalom. Często używanymi obiektami są płomienie świec oraz kwiaty. Jeżeli pojawiają się jakiekolwiek inne myśli, pozwalamy im odpłynąć. Przesuwamy je poza obszar skupienia. Zwykle proces medytacji powinien trwać ok. 20 – 30 minut.

Techniki medytacji, mimo że bardziej odporne na działanie czasu i rozwój nowych technologii, także ulegają różnym modyfikacjom i są dostosowywane do współczesnych realiów. Ludzie coraz częściej poszukują dróg na skróty, by doznać Oświecenia. W naszym mózgu zachodzą pewne procesy elektrochemiczne, na które możemy wpływać. Objawiają się one w postaci fal mózgowych. W zależności od ich długości i amplitudy odpowiadają one za określone czynności. Fale beta o częstotliwości 14 – 30 Hz umożliwiają nam bezproblemowy odbiór bodźców zewnętrznych oraz zachowywanie czujności. Nieco dłuższe fale alfa odpowiadają za naszą kreatywność oraz inwencję twórczą. Dzięki nim wchodzimy w rytm wyciszenia i mamy możliwość zrelaksowania się. Wykorzystując najnowszą technologię dźwięku, opartą na połączeniu rytmu bicia serca z odgłosem oddechu, możemy o wiele szybciej wprowadzić się w stan odpoczynku. Wystarczy założyć słuchawki i wcisnąć „play” w naszym odtwarzaczu. To bardzo ciekawe i nowatorskie podejście do sztuki medytacji daje mniej cierpliwym osobom możliwość doznania podobnych doświadczeń do tych, których zaznały osoby praktykujące od wielu lat. 

Nie bójmy się nowych technologii. Jeżeli są w stanie nam pomóc i ułatwić życie, nie ma żadnych przeciwwskazań co do ich użytkowania.

Czytaj więcej